Politieke Vrijspraak 8: Oh Femke...
Oh Femke, ben je ook zo bang dat Balkenende geen lijsttrekker blijft bij het CDA? Ik hou mijn hart vast. Stel je voor dat inderdaad Cees Veerman de kar gaat trekken. Of erger nog: Gerd Leers. Ik kan nu nog stellen dat Job Cohen de “titanenstrijd” op zijn sloffen gaat winnen en mijn stem niet nodig heeft. Balkenende is ongeloofwaardig als premier, en Wilders is niet alleen ongeloofwaardig maar ook nog eens een fascist wiens speerpunten alleen beleidsmatig kunnen worden doorgevoerd als je de grondwet verandert. En dat gaat geen enkele coalitie lukken.
Als het CDA nu slim is, stellen ze Gerd Leers aan als lijsttrekker. Die heeft alles wat Job Cohen ook heeft. Dan heeft de middenkiezer ineens weer een inhoudelijk argument nodig om Cohen te stemmen. En dan heeft Cohen de stemmen van links weer nodig. Van mij dus.
En natuurlijk, het zijn geen premierverkiezingen, maar stiekem toch wel natuurlijk. Ik moet steeds denken aan het cynisme bij links in Amerika toen Bush gekozen en herkozen werd. Links stelde destijds: het maakt toch geen bal uit wie er president wordt. Democraat of Republikein, het is allemaal één pot nat. En natuurlijk waren de verkiezingen van 2000 gestolen, maar als links op Al Gore had gestemd en niet op Ralph Nader, dan was dat stelen helemaal niet mogelijk geweest. En we kennen de geschiedenis die volgde. Gore maakte An inconvenient truth, waar van alles op af te dingen is, maar toch een significant andere politieke focus veronderstelt dan die van de man die Guantanamo Bay gesticht heeft.
Ik wou dat er gewoon één linkse partij in Nederland was, waar eerst intern een man of vrouw wordt gekozen die het voortouw neemt. Daar schaart heel links zich dan achter en trekt gezamenlijk ten strijde tegen rechtsliberaal en rechtsconservatief. Het zou betekenen dat “wij” onze gelederen zouden sluiten vóór de verkiezingen, en niet erna hopeloos verdeeld aan de formatietafel verschijnen. Als ik dit zeg, zeggen mijn linkse vrienden altijd dat dat zou betekenen dat radicaal links geen plek meer heeft in de politiek, maar ik betwijfel dat. Kijk eens naar de recente geschiedenis. Ik denk dat begin deze eeuw Jan Marijnissen een uitermate goede kans had gemaakt op het winnen van linkse primaries, vooropgesteld dat die primaries niet onder partijleden, maar onder een bredere groep van wat in de VS heet registered democrats gehouden waren. Ik denk niet dat Wouter Bos dergelijke voorverkiezingen had gewonnen. Cohen wel natuurlijk, maar ten eerste heeft Cohen een linkser profiel dan de meeste PvdA-bestuurders, en ten tweede denk ik dat jij een geduchte tegenstrever voor hem zou zijn.
Maar ja, de politieke werkelijkheid zit bij ons niet zo in elkaar. Ik moet op Ralph Nader stemmen en hopen dat die stem een links effect heeft, terwijl die stem net zo goed een rechts effect kan hebben. Jij zegt vaak dat het niet uitmaakt of je op de PvdA stemt of op de CDA, omdat die partijen elkaar na de verkiezingen toch weer nodig blijken te hebben en je de ander er dus altijd “gratis bijkrijgt”. Daar heb je natuurlijk gelijk in. Maar hetzelfde geldt – op een andere manier – voor een stem op GroenLinks. Als de PvdA ondanks die stem groot genoeg wordt, ontstaat er regeringsruimte voor GroenLinks. Maar een stem op GroenLinks kan ook een stem op Ralph Nader blijken te zijn en de ruimte creëren voor nog vier jaar CDA-premierschap. En erger nog: een kabinet tussen CDA, VVD en PVV.
Oh Femke, ik weet dat jij hier allemaal niets aan kan doen. Maar ik zou wel willen dat men onder progressieven ook eens doorkreeg dat wij in Nederland al lang in een twee- of driepartijenstelsel leven, maar dat wij onze primaries eigenlijk tijdens de echte verkiezingen houden. Dat maakt dat ik misschien strategisch moet stemmen en niet met mijn hart. Want in mijn hart heb je mijn stem. Op 9 juni laat ik het afhangen van de peilingen.
Joost Baars
Kies een column uit het archief via onderstaand menu.
Wij gaan allemaal dood. U gaat dood, ik ga dood. Misschien niet ineens. Misschien elke dag een beetje. Mark Linkous van Sparklehorse heeft al zijn kleine dagdagelijkse beetjes dood allemaal ineens gestorven. Op zes maart jl. joeg hij zich een kogel door de kop. Moe. Der dagen zat. Alles. Het leven. Zijn depressies. Zijn ondraaglijke migraineaanvallen. De man die ons Viviadixiesubmarinetransmissionplot bracht is niet meer.
